Jicht
Jicht is een pijnlijke gewrichtsontsteking die vaak plots begint, bijvoorbeeld aan de grote teen, voet, enkel of knie. Voeding en leefstijl veroorzaken jicht niet alleen, maar kunnen aanvallen wel mee uitlokken. Met enkele haalbare aanpassingen kan je het risico op nieuwe aanvallen verminderen.
Wat is jicht?
Bij jicht zit er te veel urinezuur in het bloed. Urinezuur is een afvalstof die ontstaat bij de afbraak van purines. Purines zitten deels in onze voeding, maar worden ook door het lichaam zelf aangemaakt.
Als er te veel urinezuur aanwezig is, kunnen er kristallen ontstaan. Die kristallen kunnen zich opstapelen in een gewricht en daar een hevige ontstekingsreactie veroorzaken.
Een jichtaanval begint vaak plots. Het gewricht wordt rood, warm, gezwollen en erg pijnlijk. Soms is zelfs aanraking door een laken al te veel.
Voedingsadviezen bij jicht.
Beperk alcohol
Alcohol kan het urinezuur verhogen en maakt het voor de nieren moeilijker om urinezuur uit te scheiden. Vooral bier en sterke drank kunnen jichtaanvallen uitlokken. Ook alcoholvrij bier kan purines bevatten.
Beperk alcohol daarom zoveel mogelijk, zeker bij frequente jichtaanvallen.
Let op met suikerdranken en fructose
Frisdrank, energiedrank, fruitsap en sterk gesuikerde dranken kunnen het urinezuur verhogen. Ook grote hoeveelheden producten met toegevoegde fructose zijn minder gunstig.
Kies liever voor:
water;
bruiswater;
koffie of thee zonder suiker;
eventueel light- of zero-frisdrank als tussenstap.
Fruit hoef je niet te vermijden. Een stuk fruit is iets anders dan fruitsap of gesuikerde drank.
Kies voor een algemeen gezond eetpatroon
Een gezond eetpatroon helpt niet alleen voor jicht, maar ook voor bloeddruk, cholesterol, gewicht en suikerwaarden.
Kies vaker voor:
groenten;
volkorenproducten;
magere of halfvolle zuivel;
eieren;
noten in kleine porties;
peulvruchten;
voldoende water.
Magere zuivel lijkt eerder gunstig bij jicht en past meestal goed binnen een gezond voedingspatroon.
Beperk grote hoeveelheden vlees, orgaanvlees en zeevruchten
Sommige voedingsmiddelen bevatten veel purines. Vooral grote hoeveelheden rood vlees, orgaanvlees, wild, schaal- en schelpdieren en bepaalde vissoorten kunnen een jichtaanval mee uitlokken.
Beperk liever:
orgaanvlees, zoals lever of niertjes;
grote porties rood vlees;
wild;
schaal- en schelpdieren;
grote hoeveelheden vis.
Je hoeft vlees of vis niet volledig te schrappen. Kies vooral kleinere porties en wissel af met kip, eieren, peulvruchten of magere zuivel.
Extra advies.
Drink voldoende
Voldoende drinken helpt de nieren om urinezuur uit te scheiden. Water blijft de beste keuze.
Bij hartfalen, ernstige nierproblemen of vochtbeperking volg je uiteraard het advies van je arts.
Vermijd crashdiëten
Snel vermageren of streng vasten kan een jichtaanval uitlokken. Bij overgewicht is geleidelijk gewichtsverlies wél zinvol, maar kies voor een haalbare aanpak op lange termijn.
Bespreek je medicatie
Sommige geneesmiddelen, zoals bepaalde plaspillen, kunnen het urinezuur verhogen. Stop daar niet zelf mee, maar bespreek het met je arts als je regelmatig jichtaanvallen hebt.
Wanneer neem je best contact op?
Neem contact op met de praktijk als je een plotse, pijnlijke, rode of gezwollen teen, voet, enkel of knie hebt. Zeker bij koorts, ziek zijn, een wonde, diabetes, verminderde weerstand of twijfel moet een gewrichtsontsteking goed beoordeeld worden.
Neem ook contact op als je regelmatig jichtaanvallen hebt. Dan bekijken we of verder onderzoek of preventieve behandeling nodig is.
Deze pagina geeft algemeen advies en vervangt geen persoonlijke bespreking met je arts.